نقش مهم گیاهان در ساخت داروهای حیاتی (قسمت اول)

0
18

نقش مهم گیاهان در ساخت داروهای حیاتی (قسمت اول)

دکتر محمد حسین صالحی سورمقی در گفت‌و‌گوی اختصاصی با «زندگی آنلاین » تأکید کرد

گفتگو: رضا حسینمرد ی

 

تحریریه زندگی آنلاین : وی در سال ۱۳۳۳ در شهرستان سورمق از توابع استان فارس متولد شد. تحصیلات ابتدایی را در دبستان نظامی گنجوی شهرستان سورمق گذراند و به دلیل علاقه فراوان به گرایش (طبیعی) علوم تجربی، تحصیلات متوسطه را در دبیرستان‎های «امام جمعه» و «سعدی» شهرستان آباده پشت سر گذاشت. دیپلم را در سال ۱۳۵۱ اخذ کرد و همان سال در دانشکده داروسازی دانشگاه تهران پذیرفته شد؛ این دوران را در اسفند ماه ۱۳۵۶ به پایان رساند و در نهایت دکتر داروساز شد.

وی در بهار ۱۳۵۷ بدون وقفه به خدمت سربازی اعزام شد. پس از دوران آموزشی (هشت هفته) به اتفاق پنجاه نفر از فارغ‎التحصیلان رشته‎های مختلف پزشکی و دندانپزشکی در آزمون تیر‎اندازی شرکت کرد و پس از کسب رتبه بالا و موفقیت در این آزمون، مجاز به ادامه خدمت سربازی در تهران و در آزمایشگاه بیمارستان ۵۰۲ ارتش شد.

این دوران که مصادف با پیروزی انقلاب اسلامی بود، مدت دوره خدمت سربازی به یکسال کاهش یافت (تنها دوره‎ای که خدمت سربازی یکساله شد) و در نهایت خدمت سربازی خرداد ۱۳۵۸ به اتمام رسید.

وی در بخشی از خاطرات خود می‎گوید: دانشجوی ممتاز بودم و بر اساس قوانین دانشگاه امکان برای عضویت من به عنوان هیات علمی دانشگاه فراهم بود؛ در نهایت سال ۱۳۵۸ به استخدام دانشکده داروسازی دانشگاه تهران در آمدم. آن دوران باید پنج سال به عنوان مربی در دانشگاه فعالیت می‎کردم و سپس امکان ادامه تحصیل و ارتقا برقرار می‎شد. در ادامه برای تحصیلات تکمیلی، مقطع پی‎اچ‎دی رشته فاماکوگنوزی (گیاهان دارویی) دانشگاه برادفورد انگلستان را انتخاب کردم و مهر ماه ۱۳۶۴ این دوران را آغاز کردم. تمام تحقیقات داروسازی مربوط به حوزه گیاهان، مواد معدنی و حیوانی در تعریف فارماکوگنوزی جای دارد. داروهایی که با منشاء طبیعی می‎شناسیم، حدود نود و سه درصد گیاهی و هفت درصد از منابع معدنی و حیوانی است. من این دوران را در مدت سه سال و نیم (کوتاه‎ترین مدت ممکن) گذراندم. در بهمن ماه ۱۳۶۸ پس از اتمام تحصیل به وطن بازگشتم و در همان گروه فارماکوگنوزی دانشگاه تهران شروع به ادامه کار کردم.

بیشتربخوانید:

تاثیر فوق العاده یک نوع چای در مقابله با کرونا

 

من به اتفاق تعدادی از همکارانم متشکل از داروسازان دانشگاه تهران هسته علمی دانشگاه آزاد اسلامی ایجاد کردیم که خوشبختانه با تأسیس و گسترش رشته‎های تخصصی طی سالیان اخیر در دانشگاه‎های کشور، اکنون سال‎ها است که نیازی به اعزام دانشجو در این زمینه جهت ادامه تحصیل در خارج از کشور نیست.

 از همین راه کادر آموزشی و هیات علمی برای سایر دانشگاه‎های کشور تربیت شد و در سراسر کشور تسری یافت. اوایل ورود من به رشته داروسازی، حدود هفت دانشکده داروسازی درکشور داشتیم، ولی اکنون بالغ بر چهل دانشکده داروسازی در سراسر کشور مشغول فعالیت است. با این بیوگرافی و مقدمه از زندگی دکتر محمد حسین صالحی سورمقی، گفتگویی اختصاصی در یکی از روزهای بهار ۱۴۰۰ با این استاد نام آشنا ترتیب دادیم.

 

علت علاقه و ادامه تحصیل شما در این رشته چیست؟

من پس ازگذراندن دوران مربی‎گری دانشگاه و مقاطع استادیاری و دانشیاری به درجه استادی دانشگاه رسیدم؛ البته حدود ده سال پیش به درجه استاد تمام دانشگاه رسیدم.

در مورد علاقه‎ام باید بگویم که زادگاه من سورمق، دهستان بسیار خوش آب و هوایی در استان فارس است؛ من از همان دوران به طبیعت، کوه، دشت، گل و گیاهان علاقه داشتم. همان دوران کودکی هم گل و گیاه جمع‎آوری می‎کردم. در دوران دبیرستان هم به درس شیمی خیلی علاقه‎مند بودم و به همین خاطر در نهایت گرایش علوم تجربی را انتخاب کردم. آن زمان در کنکور فقط ده رشته می‎توانستیم انتخاب کنیم و من به دلیل علاقه‎ام به شیمی، رشته داروسازی را انتخاب کردم و به لطف خدا پذیرفته شدم، البته رشته منابع طبیعی و کشاورزی کرج را نیز انتخاب کرده بودم، ولی اولین رشته‎ام داروسازی بود که در همان انتخاب اول قبول شدم. داروسازی بیشترین تنوع دروس شیمی را دارد و نیازهای من را از نظر علاقه‎ای که داشتم تأمین می‎کرد. وضعیت نمراتم در این رشته نیز خیلی خوب بود. من به کارهای آزمایشگاهی علاقه زیادی داشتم و گرایش خاصی به آزمایشگاه فارماکوگنوزی پیدا کردم. جناب دکتر آینه‎چی مدیر گروه آن زمان وقتی دید که من به طبیعت و گیاهان علاقه زیادی دارم، ایشان گهگاهی اجازه می‎داد در وقت اضافه در آزمایشگاه مربوطه همکاری داشته باشم. علاقه‎ام بیشتر و بیشتر شد و اطلاعاتم نیز بالاتر رفت، بطوری که پس از فارغ‎التحصیلی در رشته داروسازی، نام من در تعدادی از مقالات علمی مرتبط با فارماکوگنوزی به لطف استاد عزیز دکتر آینه‎چی به عنوان همکار درج شده بود، البته این مقالات برای پذیرش من در دانشگاه انگلستان و ادامه تحصیل در رشته مربوطه خیلی کمک کرد و برای ورود و ادامه تحصیل در رشته‎ای که مربوط به گیاهان اسانس‎دار ایران بود، این پژوهش‎ها راهگشای ادامه تحصیل شد؛ البته در دانشگاه استرالیا هم پذیرفته شده بودم، ولی انگلستان را برای تحصیل انتخاب کردم.

 

مشوق شما در زندگی تحصیلی چه کسانی بودند؟

اصولاً خانواده، پدر و مادر، معلمان دبستان و دبیرستان در موفقیت‎ها، ادامه تحصیل و انتخاب رشته نقش دارند. برای ادامه تحصیل در دانشگاه برادر‎های من الگو بودند.

برادر بزرگ من در رشته اقتصاد دانشگاه تهران و برادر دوم من در رشته پتروشیمی دانشگاه امیر کبیر تحصیل می‎کرد و برادر سوم من در رشته عمران راه و ساختمان دانشگاه علم و صنعت مشغول تحصیل بود که به نوعی مشوق من بودند. دبیران خوبی در دبیرستان سعدی آباده داشتیم که خیلی تشویق می‎کردند. به خصوص دبیرهای زیست‎شناسی و شیمی برای قبولی در دانشگاه تشویقم می‎کردند.

البته در دوران درس خواندن و آمادگی قبل از کنکور، نصرت‎ا… خان امیدوار یکی از انسان‎ها نیک روزگار که با افراد سواد قدیمی و آشنا به فرهنگ، ادبیات و شعر بود، همیشه با خواندن اشعار مختلف، روایات و داستان‎های قدیمی من را تشویق می‎کرد؛ محبت‎های ایشان را فراموش نمی‎کنم. هر روز به من برای پیشرفت و ادامه تحصیل توصیه می‎کرد؛ ایشان سال‎ها است که فوت کردند، ولی سهم خیلی بزرگی در تشویق من برای ادامه تحصیلات عالی داشتند. روحش شاد…

 بیشتربخوانید:

۷ دمنوش برای تقویت ایمنی بدن را بشناسید

 

 

آیا شما علاوه بر داروسازی و علوم گیاهی به کشت گیاهان نیزعلاقه‎مند هستید؟

اگر منظور در سطح خانگی باشد، بله چون من علاقه زیادی به کشت گل‎های خانگی و گیاهان دارویی و … دارم.

زمین کوچکی در شمال دارم که انواع و اقسام گیاهان دارویی را در حد نمونه و آزمایشگاهی با حجم یکی دو کیلوگرم آنجا تحت کشت دارم. گاهی برای مطالعات و بررسی اثر تغییرات آب و هوا بر گیاهان نیز گیاهانی دارم. در مجموع به گل و گیاه و طبیعت خیلی علاقه دارم. در منزل حدود صد گلدان و گیاه دارم که البته عمدتا زینتی است و من به آنها خیلی علاقه‎مند هستم.

 

تفاوت گیاهان دارویی با داروهای گیاهی و یا پایه برای مصارف صنعتی داروسازی چیست؟

در سطح کره زمین بالغ بر ششصد و بیست هزار گیاه بر حسب آب و هوای مناطق مختلف روی کره زمین و تکثیر تقسیم شده‎اند. بین هشت تا ده هزار نوع گیاه در سرزمین ایران، رویش پیدا می‎کند که تقریبا سه یا چهار برابر قاره اروپا از نظر تعداد و تنوع محسوب می‎شود. گیاهان همه در طبیعت بوده‎اند و خداوند آنها را برای رشد در طبیعت و استفاده خلق کرده است که بر حسب نوع آب و هوا و ارتفاع از سطح دریا رشد یا گسترش یافته‎اند.

انسان غیر متمدن ابتدا از همین گیاهان روی زمین به طور طبیعی استفاده می‎کرده است. بشر از روز اول تولد با مشکل گرسنگی روبرو بود، ولی بر اساس تجربه و گذشت زمان راهکارهای جدید را پیدا کرد. بعد از اینکه بشر متمدن شد و به دانش کشاورزی دست پیدا کرد، آهسته و به مرور زمان گیاهان و دانه‎ها را کشت کرد. نخل خرما حدود دوازده هزار سال قدمت دارد و یا گندم که بسیار قدیمی است.

بشر انواع و اقسام گیاهان از جمله، گندم، جو، برنج و … را در سطح وسیع کاشت و از دانه یا میوه آن استفاده کرد.

ولی آب و هوای مختلف تفاوت‎هایی در رشد و تکثیر گیاهان دارد. نعنایی که در ایران داریم با نعنا رشد یافته در آلمان به دلیل تفاوت‎های آب و هوایی به طور حتم تفاوت‎هایی نیز دارد.

جالب اینکه موضوع تغییرات گیاهان در آب و هوای ایران، نام چند مقاله مهم و پایان نامه است، البته این تفاوت‎ها اساسی نیست و حدود پنج تا ده درصد گیاهان همنام، تفاوت‎هایی بر حسب محل رویش و آب و هوا دارند. ارتفاع، رطوبت، جنس خاک و سایر نکات اقلیمی حتی تابش آفتاب در رشد و گسترش گیاه تفاوت‎هایی ایجاد می‎کند. گیاهانی مانند اکالیپتوس و … وجود دارند که اگر برداشت و حرص شوند، برای رشد و گسترش آن بسیار خوب است و موجب رشد بیشتر آن می‎شود.

از سوی دیگر به عنوان مثال، ایران مهد رشد گیاه گون یا کتیرا است، ولی نباید این گیاه از ریشه کنده شود. در غیر این صورت پنجاه تا صد سال امکان ادامه حیات دارد. اگر استفاده و برداشت صحیح داشته باشیم، دیگر نیازی به کاشت این گیاه نیست، ولی خیلی از گیاهانی که به راحتی در طبیعت تکثیر نمی‎شوند را باید در محل سازگار خود بکاریم. مثلا گیاه گل‎گاو‎زبان را باید در محل بومی خود بکاریم و سپس برداشت کنیم.

 بادرنجبویه، گشنیز و یا نعنا از گیاهان دارویی مهمی هستند که فقط با کاشت تکثیر می‎شوند و سپس امکان برداشت خواهند داشت. چندین گونه نعنا در ایران و جهان وجود دارد، ولی عمده آنچه کاشت می‎شود از دو سه گونه خاص است. نعنا به عنوان ضد نفخ، ضد اسپاسم، ضد میکروب مصرف می‎شود.

 بیشتربخوانید:

روش‌های در امان ماندن از دیابت در طب سنتی

 

 

در دنیا چقدر از گیاهان دارویی برای تولید دارو استفاده می‎کنند؟

تا حدود یکصد و پنجاه سال پیش، هرچه به عنوان دارو مصرف می‎شد از منبع طبیعی بود، چون ماده سنتتیک (ماده شیمیایی ساخته شده توسط بشر) یا مصنوعی را قبل از صد و پنجاه سال پیش در اختیار نداشتیم. اولین ماده سنتتیک توسط دانشمند آلمانی به نام وهلر در سال ۱۸۵۴ میلادی ساخته شد.

رخداد غیر قابل باوری بود، چون تا قبل از این فرمولاسیون‎ها همه طبیعی بودند. اوره اولین ماده‎ای بود که بشر به طور سنتتیک در محیط آزمایشگاه ساخت و دومین ماده نیز اسید استیک بود. این روند پیشرفت کرد تا جایی که مواد دارویی به طور سنتتیک ساخته شود و اکنون قدمت برخی از آنها به حدود یک قرن باز می‎گردد. این مواد سنتتیک یا در اصلاح ساخته شده صنعتی ارزان و سریع تهیه می‌شود و همچنین تاثیر قوی‎تری نسبت به مواد تهیه شده از طبیعت دارد. محدودیت کاشت، داشت و برداشت را نیز اگر در نظر بگیریم، متوجه می‎شویم که ساخت یک ماده در آزمایشگاه و یا به طور صنعتی برای انسان به صرفه‎تر است و علم سنتز به همین خاطر رشد پیدا کرد.

حدود شصت سال پیش این مسیر خیلی پیشرفت کرده بود و مواد مختلفی به این شیوه تا آن زمان ساخته شد. تا جایی که دارویی به نام تالیدومید ساخته شد و متاسفانه به دلیل ایجاد عوارض شدید و ناهنجاری‎های جنینی ناگهان دانشمندان به این فکر افتادند که تولید و سنتز یک ماده تا چه حد می‎تواند مخرب و خطرناک یا پر عارضه باشد و نسل موجودات را تهدید کند. به دلیل مصرف داروی تالیدومید در دوران بارداری توسط مادر، حدود بیست تا بیست و پنج هزار کودک ناقص‎الخلقه در دنیا متولد شدند (سندرم تالیدوماید).

این اتفاق ترمزی برای ساخت دارو و مواد شیمیایی سنتتیک بود، چون علاوه بر این نقص عضو‎ها و تولد نوزادان نارس و بیمار، کارخانه تولید کننده نیز متحمل پرداخت غرامت سنگینی شد.

بشر تا آن زمان نمی‎دانست که داروهای ساخته شده و سنتتیک می‎توانند علاوه بر اثر روی شخص، روی جنین و نسل بعدی اثر داشته باشد (اثرات تراتوژنیک روی جنین).

تصمیم بر آن شد که داروی تولید شده قبل از ورود به بازار، حتماً مورد بررسی‎های علمی و بالینی در محیط آزمایشگاه، روی حیوانات و سپس روی انسان قرار گیرد. این طولانی شدن فازهای تولید و مطالعات بالینی در راستای کاهش پیامدهای ناگوار احتمالی ساخته‎های دست بشر بود. با توجه به این موضوع تصمیم دیگری مبنی بر اینکه از گیاهان نیز همچنان برای ساخت دارو استفاده شود اتخاذ شد.

عوارض مواد طبیعی و یا استخراج شده از گیاهان به مراتب از انواع سنتتیک و شیمیایی کمتر است و گاهی اوقات عارضه‎ای ندارند. تصمیم گرفته شد تا از نعمت خدادادی بیش از ششصد هزار نوع گیاه بیشتر استفاده کرده و با مطالعات بیشتر مواد دارویی گیاهان استخراج شود و در اختیار بشر قرار گیرد. امروز که با شما صحبت می‎کنم، کمتر از یک یا دو درصد رمز و راز خواص گیاهان مشخص شده است. بشر توانسته به رمز و راز چند هزار گیاه دست پیدا کند؛ گیاهانی مانند نعنا وگوجه‎فرنگی و … . این یعنی سالیان طولانی باید تحقیق و پژوهش کرد تا به خواص بسیاری دیگر از گیاهان که تا کنون ناشناخته بوده است دست یافت. در ساده‎ترین گیاهان روی زمین حداقل چهارصد نوع ماده وجود دارد که برخی مشابهند، ولی اگر غیر مشابه‎ها را در نظر بگیریم، می‎بینیم که میلیون‎ها ماده در گیاهان مخلوق خداوند وجود دارد که بشر توانسته تعداد محدودی را شناسایی کند و مورد استفاده قرار دهد.

داروهای تولیدی به دو دسته حیاتی و غیر حیاتی تقسیم می‎شوند. اگر داروهای حیاتی وجود نداشته باشند بشر با مشکل روبرو خواهد شد. بررسی‎ها حاکی از این است که طبیعت و گیاهان نقش اصلی در ساخت داروهای حیاتی دارند. بسیاری از داروهایی که امروزه در دنیا مصرف می‎شود پایه گیاهی دارند. از نظر آماری حدود چهل درصد داروهای تولیدی در دنیا پایه گیاهی دارند و شصت درصد پایه سنتتیک و صنعتی دارند. منتها درصد قابل توجهی از داروهای حیاتی در میان آن دسته از تولیدات با پایه گیاهی هستند. مثال ساده آن داروی آتروپین چشمی است (قطره چشمی سولفات آتروپین جهت گشاد شدن قرنیه و ایجاد امکان معاینه توسط چشم پزشک)؛ همچنین آمپول تزریقی آتروپین که در جنگ‎های شیمیایی نقش حیاتی و کاربردی دارد (به عنوان مثال در جنگ عراق علیه ایران) و سربازان را از مرگ نجات می‎دهد، تولید شده از نوعی گیاه به نام شابیزک با نام علمی بلادون است که از عصاره این گیاه به دست می‎آید (آتروپین آنتی‎دوت یا پادزهر عمومی بدن است و در خیلی از مسمومیت‎ها استفاده می‎شود و یا به عنوان داروی ضد اسپاسم و ضد درد نیز کاربرد دارد). مکانیسم آن در بدن برای موارد مسمومیت به این شکل است که آتروپین به طور کاذب می‎تواند جایگزین ماده سمی باشد و بجای ماده سمی در سلول‎های بدن می‎نشیند و اجازه پیشرفت ماده سمی، مسمومیت و آسیب به فرد را نمی‎دهد. ضمن اینکه این گیاه از گیاهان بسیار سمی است، ولی داروی ساخته شده از آن با دوز کم (حدود دو میلی‎گرم) می‎تواند نقش درمانی ضد سم و حیاتی داشته باشد.

مثال دیگر جدیدترین داروی ساخته شده ضد سرطان در سال‎های اخیر موسوم به داروی تاکسوتراست (یکی از داروهای مهم شیمی درمانی در بیماران سرطانی به خصوص سرطان سینه). این دارو قابل تهیه از درختی به نام «سرخدار» است که در مناطق شمالی کشور رویش می‎کند. این دارو در معرض خطر انقراض است؛ یک درخت، قابلیت تهیه سه دارو برای سه نفر را دارد. در دنیا و ایران این درخت حفاظت می‎شود، چون از چوب آن در صنایع دستی و زینتی نیز استفاده شده است. فرمول و قالب خیلی از مواد دارویی حیاتی از طبیعت و گیاهان تهیه شده، ولی بعدها در صنعت به صورت سنتتیک ساخته و در اختیار بیماران قرار می‎گیرد.

داروی متفورمین برای مصرف بیماران دیابتی نیز اولین بار از نوعی گیاه استخراج شد، ولی اکنون به طور گسترده و صنعتی تولید می‎شود. اسم گیاه «گاله گا» است و اسم قدیمی و عامیانه آن شیرین بیان افزا است. از همین گیاه یک نمونه قرص گیاهی نیز توسط یکی از کارخانه‎های تولید داروهای گیاهی کشور ساخته شده است.

همچنین از گل‎انگشتانه یا دیژیتالیس که گل‎های زیبایی است و در اروپا به صورت زینتی کاشت می‎شود، دارویی به نام دیگوکسین برای بیماران قلبی تولید می‎شود. این گیاه فوق‎العاده سمی است و هر عدد قرص تولید شده از این گیاه فقط دو دهم میلی‎گرم ماده موثره دارد و اگر این مقدار کمی بیشتر باشد می‎تواند موجب ایست قلبی گردد. این دارو از گیاه انگشتانه استخراج می‎شود، ولی ایران ماده اولیه آن را وارد می‎کند. به خصوص در آلمان کشتگاه‎های وسیعی وجود دارد که گیاه را پرورش می‎دهند و در صنعت پس از عصاره‎گیری در اختیار تولید کننده دارو قرار خواهد داد. داستان شناخت اثر درمانی هر یک از این گل‎ها و گیاهان و داروهای گیاهی، زیبا و خواندنی است.

 

لطفا در مورد تریاک هم کمی اطلاعات به خوانندگان ما بدهید، چون شایعات فراوانی مطرح است؟

اگر چه تریاک از حدود دو هزار سال پیش شناخته شده بود؛ مطالب گفته شده در میان عوام صحیح نیست. طبیب داروساز و گیاه‎شناس یونانی به نام دیوسکوریدوس (دیسقوریدوس) قرن‎ها پیش کتاب ارزشمندی نوشت که شرح تریاک نیز در این کتاب تاریخی وجود دارد. بسیاری از فرمول‎های گیاهی در این کتاب نوشته شده است. در قدیم از تریاک به عنوان ماده ضد درد استفاده می‎شد و در فرمول برخی داروها نیز کاربرد داشته است، ولی از زمانی که به صورت تدخین و دود کردن مورد سوء‎استفاده قرار گرفت، جنبه اعتیادآور آن مشخص شد. در نتیجه سوء‎استفاده از آن برای اعتیاد به حدود سه قرن پیش (سیصد سال) باز می‎گردد. در صورتی که خاصیت اصلی آن ضد درد بوده و به صورت دارو مصرف می‎شده است. گیاه تریاک یک گیاه ایرانی‎الاصل است و از سمت شمال و شمال شرق کشورمان به سمت چین و هندوستان رفته و در زمان ناپلئون به اروپا گسترش پیدا کرده است.

در ماده جامد قهوه‎ای رنگ تریاک که از گیاه خشخاش تهیه می‎شود، بیست و پنج ماده آلکالوئید وجود دارد که کاملا شناخته شده است. این آلکالوئید‎ها شامل مرفین، کدئین، کدامین، پاپاورین، تبائین، نکونیدین و … است که فقط مرفین اعتیاد آور بوده و بقیه اهمیت زیادی از نظر وابستگی و اعتیاد ندارند. تا امروز بیش از سیصد گونه خشخاش در دنیا شناخته شده، ولی فقط همین نوع که برای تهیه خشخاش کاشته می‎شود، خاصیت اعتیادآور دارد. در ساختار تریاک مهم‎ترین ماده با حداکثر بیست و پنج درصد، مرفین است که خواص اعتیادآور، ضد درد، تهوع و استفراغ‎آور، یبوست‎آور، خواب‎آور و آرامبخش مربوط به همین مرفین است. کدئین که از نظر فرمولاسیون کمی با مرفین تفاوت دارد، به عنوان ضد سرفه در ساختار برخی داروهای ضد سرفه استفاده می‎شود (اگر چه می‎تواند کمی اعتیاد آور باشد، ولی قدرت مرفین را ندارد و به عنوان ضد درد و ضد سرفه نیز استفاده می‎شود).

این آلکالوئیدها ممکن است هر کدام چندین خاصیت داشته باشند. منتهی استفاده دارویی که در قدیم به عنوان تنطور تریاک می‎شد، با اینکه امروزه تریاک را دود می‎کنند و از میزان آن اطلاع ندارند و ممکن است بعد از مدتی معتاد شوند، تفاوت زیادی دارد. دارو از یک طرف زهر و از سوی دیگر شفا‎بخش است. این اثربخشی یک دارو به میزان دوز و نحوه مصرف آن ارتباط دارد. همه داروهای گیاهی همان‎طور که می‎توانند درمانگر و شفا‎بخش باشند، ولی می‎توانند ضرر‎های زیاد و حتی احتمال مرگ و میر نیز داشته باشند. دویست میلی‎گرم مرفین می‎تواند یک فرد بالغ را صد درصد از پا درآورد. تریاک می‎تواند یک ماده سمی محسوب شود و حتی از آن برای خودکشی نیز استفاده شده است.

این یک حقیقت است که مرفین قوی‎ترین ضد درد دنیا است. دانشمندان خیلی تلاش کردند که با تولید مرفین جهت ساخت داروهای ضد درد در صنعت، جلوی نیاز به کشت خشخاش در دنیا را بگیرند، ولی مقرون به صرفه نبوده است؛ به همین خاطر همچنان خشخاش در دنیا کشت می‎شود و مرفین و کدئین از آن استخراج و در صنایع داروسازی مورد استفاده قرار می‎گیرد.

ممکن است که عده‎ای برای مصرف تریاک جهت کاهش قند خون توصیه شوند، ولی این صحیح نیست و احتمال اینکه دوز موثر ومناسب مصرف نشود، وابستگی و اعتیاد ایجاد شود وجود خواهد داشت. اثرات مثبت و منفی باید سنجیده شود، ولی متاسفانه اغلب به اعتیاد منجر می‎شود.

منبع : زندگی آنلاین

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید